RECABLE’ning deyarli har bir kuch markasi ikki xil variantda chiqariladi: mis tomirli va alyuminiy tomirli, markaning boshida A harfi bilan. Metall tanlovi kesimga, kabel og‘irligiga, ulash usuliga va trassa narxiga ta’sir qiladi.
Metallarning xususiyatlari
| Mis | Alyuminiy | |
|---|---|---|
| Solishtirma qarshilik, Om·mm²/m | 0,0172 | 0,0282 |
| Zichlik, g/sm³ | 8,9 | 2,7 |
| Egiluvchanlik va bukilishga chidamlilik | yuqori | past |
| Ulanishlarga talablar | standart | alyuminiy uchun qisqichlar, tortilishni nazorat qilish |
Alyuminiyning solishtirma qarshiligi misnikidan taxminan 1,6 baravar yuqori, lekin alyuminiy uch baravardan ko‘proq yengil. Shuning uchun bir xil yuklamada alyuminiy tomir yo‘g‘onroq bo‘ladi, kabel esa baribir misnikidan yengilroq.
Kesim va yuklama
Xuddi shu tokni o‘tkazish uchun alyuminiy tomir misnikidan taxminan bir kesim pog‘onasi kattaroq olinadi: 16 mm² mis yetarli bo‘lgan joyda 25 mm² alyuminiy qo‘yiladi. Aniq tanlov yotqizish usuli va liniya uzunligidagi kuchlanish pasayishini hisobga olgan holda ruxsat etilgan toklar jadvallari bo‘yicha qilinadi.
Ulanishlar
Alyuminiy yuzasida tezda qarshiligi yuqori oksid parda hosil bo‘ladi, metallning o‘zi esa qisqich bosimi ostida asta-sekin «oqadi». Shuning uchun alyuminiy tomirlar faqat alyuminiyga mo‘ljallangan uchliklar va qisqichlar orqali ulanadi, tortilishi vaqti-vaqti bilan tekshiriladi. Misni alyuminiy bilan to‘g‘ridan-to‘g‘ri buramoq mumkin emas: kontakt joyida elektrokimyoviy korroziya boradi.
Qayerda nimani qo‘llash kerak
- Binolarning ichki tarmoqlari, shchitlar, tez-tez qayta montaj qilinadigan uskunalarni ulash - mis.
- Katta kesimli ta’minot liniyalari, tashqi tarmoqlar, kirishlar, yerdagi trassalar - alyuminiy: АВВГ, АВБбШв.
- Havo liniyalari - SIP, A va AS alyuminiy simlari.
Muayyan tarmoqlarda alyuminiyni qo‘llash cheklovlarini elektr qurilmalarini o‘rnatish qoidalari va obyekt loyihasi belgilaydi.